مدیرکل شیلات استان گیلان با اشاره به آغاز فصل صید ماهیان استخوانی از نیمه مهرماه، از رهاسازی حدود ۸۰ میلیون بچه‌ماهی با هدف بازسازی ذخایر آبزیان دریای کاسپین خبر داد و بر ضرورت حفاظت از منابع آبزی و مقابله با صید غیرمجاز تأکید کرد.
علی‌اصغر داداش‌پور، مدیرکل شیلات استان گیلان در گفتگوی ویژه خبری با اشاره به آغاز فصل صید ماهیان استخوانی از پانزدهم مهرماه اظهار داشت: بر اساس هماهنگی‌های انجام‌شده با سازمان شیلات ایران، فصل صید ماهیان استخوانی تا پانزدهم فروردین‌ماه ادامه خواهد داشت.
وی با بیان اینکه شیلات در حوزه صید و صیادی دو نوع مجوز اصلی صادر می‌کند، افزود: گروه نخست مربوط به تعاونی‌های صید پره برای صید ماهیان استخوانی و گروه دوم مربوط به شناورهای کیلکاگیر است. مجوزهای صید تفریحی در چارچوب فعالیت‌های تعریف‌شده شیلات در دریا وجود ندارد.
مدیرکل شیلات استان گیلان با اشاره به فعالیت تعاونی‌های صید پره در گیلان گفت: از مجموع ۵۱ پره صیادی استان، چهار پره غیرفعال هستند و ۴۷ پره فعال با حدود سه‌هزار و ۵۹۹ صیاد عضو سهامدار در هفت شهرستان ساحلی استان، از رودسر تا تالش، فعالیت می‌کنند. در رضوانشهر متقاضی فعالیت در این حوزه وجود ندارد و پره صیادی آستارا نیز غیرفعال است.
وی با اشاره به شرایط خاص سواحل تالش و کاهش عمق آب در پی پسروی آب دریای کاسپین بیان کرد: صیادان این منطقه به دلیل شرایط موجود، زودتر از موعد معمول و از ابتدای مهرماه فعالیت خود را آغاز کردند. مجموع صید ماهیان استخوانی در گیلان تا پایان روز گذشته به حدود ۶۸ تن رسیده که بیش از ۸۵ درصد آن را ماهی کفال تشکیل می‌دهد.
مدیرکل شیلات گیلان با بیان اینکه ماهی کفال از نظر ارزش اقتصادی با ماهی سفید قابل مقایسه نیست، ابراز امیدواری کرد که با بهبود شرایط صید، درآمد و معیشت جامعه صیادی استان نیز تقویت شود.
داداش‌پور در ادامه با اشاره به روند کاهشی صید آبزیان در چهار سال اخیر اظهار کرد: تخریب زیستگاه‌های طبیعی تکثیر ماهیان، پسروی آب دریا، ورود فاضلاب و آلاینده‌ها به رودخانه‌ها و صید غیرمجاز از جمله عوامل مؤثر در کاهش ذخایر آبزیان دریای کاسپین هستند.
وی افزود: مجموع صید کل ماهیان از جمله استخوانی و کیلکا در گیلان طی سال گذشته حدود چهار هزار و ۵۰۰ تن بوده است؛ آماری که نشان می‌دهد وضعیت ذخایر آبزیان به حمایت بیشتر و اجرای برنامه‌های مؤثر حفاظتی و بازسازی ذخایر نیاز دارد.
مدیرکل شیلات گیلان درباره پیش‌بینی میزان صید امسال نیز گفت: برآورد دقیق میزان صید مستلزم ارزیابی‌های میدانی و علمی درباره وضعیت ذخایر آبزیان در دریاست. این مطالعات در حوزه مؤسسات تحقیقاتی شیلات دنبال می‌شود و برای برنامه‌ریزی دقیق‌تر به آمار و اطلاعات علمی بیشتری نیاز داریم.
وی با بیان اینکه نمی‌توان در شرایط فعلی با قطعیت درباره افزایش یا کاهش صید امسال اظهارنظر کرد، ابراز امیدواری کرد که شرایط به‌گونه‌ای پیش برود صیادان از فصل صید پیش‌ِ رو بهره اقتصادی بیشتری ببرند.
فعالیت ۳۰ شناور کیلکاگیر در گیلان
داداش‌پور همچنین با اشاره به وضعیت صید کیلکا در گیلان که از خردادماه شروع شده اظهار کرد: تاکنون حدود یک‌هزار و ۲۰۰ تن صید کیلکا انجام شده، ۳۰ شناور کیلکاگیر در استان فعالیت دارند که در حال حاضر از اسکله بندر انزلی برای رفت‌وآمد و عملیات صید استفاده می‌کنند.
احیای اسکله کیاشهر در دستور کار قرار دارد
وی با بیان اینکه اسکله کیاشهر به دلیل انباشت رسوبات، امکان استقرار شناورهای کیلکاگیر را ندارد، افزود: این موضوع موجب محدودیت فعالیت شناورها و کاهش ظرفیت صید شده است. احیای این اسکله در دستور کار قرار دارد و در این زمینه نشست‌هایی با سازمان حفاظت محیط زیست و سایر دستگاه‌های مرتبط برگزار شده است.
مدیرکل شیلات استان گیلان ارزش اقتصادی صید کیلکا را در شرایط فعلی حدود ۷۴ میلیارد تومان اعلام کرد و گفت: در صورت فراهم شدن امکان فعالیت بخشی از شناورها از نقطه‌ای دیگر و رفع محدودیت‌های موجود، ظرفیت صید کیلکا می‌تواند بیش از ۵۰ درصد افزایش یابد.
وی در بخش دیگری از این گفتگو با تأکید بر ضرورت مقابله با صید غیرمجاز اظهار کرد: قانون حفاظت و بهره‌برداری از منابع آبزی، وظایف و مأموریت‌های شیلات را در زمینه حفاظت و صیانت از منابع آبزی دریای خزر مشخص کرده است و این اداره‌کل در امتداد نوار ساحلی حدود ۳۰۰ کیلومتری گیلان، مسئولیت حفاظت از این منابع را بر عهده دارد.
صید غیرمجاز تهدیدی برای منابع آبزیان
داداش‌پور با اشاره به فعالیت یگان حفاظت منابع شیلات در هفت پایگاه استان افزود: پایگاه مرکزی این یگان در بندر انزلی مستقر است و نیروهای حفاظتی با استفاده از شناورها، تجهیزات و امکانات موجود برای مقابله با صید غیرمجاز تلاش می‌کنند.
وی با بیان اینکه طی مدت اخیر بیش از ۱۰ تن آبزی از متخلفان کشف شده است، گفت: صید غیرمجاز علاوه بر آسیب رساندن به ذخایر آبزیان، حقوق صیادانی را که با مجوز قانونی فعالیت می‌کنند نیز تضییع می‌کند.
مدیرکل شیلات گیلان با اشاره به ضرورت تقویت همکاری‌های بین‌دستگاهی برای حفاظت از منابع آبزی بیان کرد: در این زمینه با فرماندهی مرزبانی استان نیز گفتگوهایی انجام شده و تفاهم‌نامه‌ای برای استفاده از ظرفیت‌های مشترک در راستای صیانت از منابع آبزی در دست پیگیری است.
وی مشارکت جامعه صیادی را در حفاظت از منابع آبزی ضروری دانست و افزود: از آنجا که معیشت صیادان به وضعیت دریا وابسته است، استفاده از ظرفیت این جامعه و توسعه تشکل‌های مردمی می‌تواند به حفاظت از ذخایر آبزیان و مقابله با صید غیرمجاز کمک کند.
داداش‌پور در ادامه با اشاره به وضعیت نامناسب ذخایر آبزیان دریای کاسپین اظهار کرد: شیلات گیلان به‌عنوان یکی از دستگاه‌های متولی بازسازی ذخایر آبزیان، برنامه‌های مختلفی را برای تکثیر و رهاسازی بچه‌ماهی‌ها اجرا می‌کند.
وی با بیان اینکه سه مرکز رسمی بازسازی ذخایر زیرمجموعه اداره‌کل شیلات گیلان فعالیت دارند، افزود: در این مراکز، بیش از ۱۵ گونه از آبزیان بومی تالاب انزلی و دریای خزر تکثیر و پرورش داده می‌شوند و بچه‌ماهی‌ها پس از طی مراحل لازم در رودخانه‌های منتهی به دریا رهاسازی می‌شوند.
مدیرکل شیلات گیلان تصریح کرد: امسال حدود ۸۰ میلیون قطعه بچه‌ماهی از گونه‌های مختلف، از جمله ماهی سفید و کپور دریایی، تکثیر و رهاسازی شده است تا زمینه بازسازی ذخایر آبزیان فراهم شود.
مشارکت ۳۱ تعاونی پره در احداث استخرهای تکثیر
وی با اشاره به مشارکت تعاونی‌های صید پره در این زمینه گفت: از میان پره‌های صیادی فعال استان، ۳۱ تعاونی در احداث استخرهای تکثیر مشارکت دارند و در فصل مناسب، با نگهداری و مراقبت از مولدها، زمینه تکثیر نیمه‌طبیعی و رهاسازی بچه‌ماهی‌ها را فراهم می‌کنند.
داداش‌پور افزود: سال گذشته حدود یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان برای تأمین غذای مورد نیاز و نهاده‌های مرتبط در اختیار این تعاونی‌ها قرار گرفت. توسعه این همکاری‌ها در کنار فعالیت مراکز بازسازی ذخایر می‌تواند به تقویت جمعیت آبزیان و بهره‌مندی بیشتر صیادان در سال‌های آینده کمک کند.
وی همچنین از برنامه‌ریزی برای توسعه تکثیر طبیعی در رودخانه خشک‌رود خبر داد و گفت: با همکاری یکی از تعاونی‌های صیادی، دو استخر برای این منظور پیش‌بینی شد و تکثیر طبیعی در آن‌ها شکل گرفت. برنامه داریم این ظرفیت را در سال جاری گسترش دهیم.
مدیرکل شیلات استان گیلان با تأکید بر اهمیت حفاظت از مولدها و تنوع گونه‌ای آبزیان خاطرنشان کرد: تقویت تکثیر طبیعی و مصنوعی در کنار حفاظت از زیستگاه‌ها، از الزامات بازسازی ذخایر دریای کاسپین است و می‌تواند در بلندمدت به بهبود وضعیت صید و معیشت جامعه صیادی کمک کند.
داداش‌پور در بخش دیگری از این گفت‌وگو با اشاره به نقش شیلات در امنیت غذایی و اشتغال اظهار کرد: بر اساس اهداف برنامه هفتم توسعه، تولید آبزیان کشور باید تا پایان برنامه به ۹۳ هزار تن برسد. میزان تولیدات آبزیان در سال ۱۴۰۴ نیز حدود ۷۵ هزار تن بوده است.
اشتغال ۱۲ هزار نفر به‌صورت مستقیم در بخش شیلات گیلان
وی با بیان اینکه زنجیره شیلات از تکثیر و پرورش تا صید، فرآوری و عرضه محصولات را در بر می‌گیرد، افزود: در حال حاضر حدود ۱۲ هزار نفر به‌صورت مستقیم در بخش شیلات گیلان اشتغال دارند که از این تعداد، حدود ۶ هزار و ۲۰۰ واحد آبزی‌پروری و نزدیک به چهار هزار خانواده صیاد در این حوزه فعالیت می‌کنند.
مدیرکل شیلات استان گیلان توسعه پرورش ماهیان خاویاری را از ظرفیت‌های مهم اقتصادی استان دانست و گفت: این حوزه به دلیل ارزش اقتصادی محصولات و برخورداری از بازارهای جهانی، از مزیت‌های نسبی شیلات گیلان محسوب می‌شود و می‌تواند در افزایش بهره‌وری و رونق اقتصادی نقش مؤثری داشته باشد.
وی همچنین بر ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین در پرورش آبزیان تأکید کرد و افزود: توسعه سامانه‌های بازچرخانی آب و روش‌های نوین پرورش متراکم می‌تواند به استفاده بهینه از منابع آبی و افزایش بهره‌وری در واحدهای آبزی‌پروری کمک کند.
